[PGZ:DOSSIER]

CAMERABEWAKING
(laatst bijgewerkt juni 2010)

"Better community reduces crime, technology does not."

Ook op deze pagina: zeker lezen | enkele onderzoeken
| anti-cctv groepen | rss feed van ons pgzlog
En elders op de website: Bewakingscamera's in België


We overdrijven niet als we stellen dat er in België een paar tienduizend bewakingscamera's hangen en staan. Bij de Privacycommissie waren er op 10 juni 2010 (dus 3 jaar na het in voege treden van de Camerawet) 8.289 plaatsen aangegeven, maar per plaats hangen er meestal verschillende camera's. Bovendien zijn een heleboel camera's niet aangegeven (en dus illegaal). Een exact cijfer geven van het aantal bewakingscamera's is dus onmogelijk, maar het zijn er veel. Te veel.

Waarom wij camerabewaking in openbare ruimtes géén goed idee vinden:
  • Er is geen enkel bewijs dat bewakingscamera's ook effectief misdrijven voorkomen.
    Verschillende onderzoeken in het buitenland hebben aangetoond dat camerabewaking niet of nauwelijks bijdraagt aan het dalen van de misdaadcijfers. Zeker niet als het over zwaardere criminaliteit (zoals geweldsdelicten) gaat. Hoogstens zorgen de camera's voor een verschuiving van de criminaliteit naar plekken buiten het zichtsveld van de camera's.
    Terwijl het net die zware criminaliteit is die meestal als argument aangehaald wordt om de camera's te installeren, blijken de camera's in de praktijk vooral ingezet te worden om zogenaamd asociaal gedrag (klein vandalisme, hondenpoep, wildplassen, ...) tegen te gaan. Maar als camera's hiervoor moeten dienen, dan kan je helemaal vraagtekens plaatsen bij de zin van zo'n duur systeem. Bovendien merk je ook hier dat de problemen zich gewoon verplaatsen.

  • Er is nauwelijks controle op plaatsing en gebruik van bewakingscamera's.
    In België is iedereen die een bewakingscamera plaatst, verplicht deze aan te geven bij de Privacycommissie. Maar de commissie moet zelf toegeven dat een heleboel camera's niet aangegeven worden en dat ze over het personeel noch over de middelen beschikt om dit te controleren. Het zelfde geldt voor camera's die niet voldoen aan de voorwaarden die door de Camerawet opgelegd worden.
    In de praktijk is het ook zo dat iedereen die dat wil een camera kan plaatsen. Of er nu effectief problemen zijn of niet. Of een camera zinvol is of niet. Het doet eigenlijk niet ter zake. De aanvrager moet alleen doorgeven dat hij of zij een camera plaatst. Een motivatie hoort daar niet bij. Er worden met andere woorden nergens beperkingen opgelegd aan het installeren van bewakingscamera's.

  • Camerabewaking zet de deur open voor misbruiken.
    Beelden van bewakingscamera's worden nog steeds bekeken en geïnterpreteerd door mensen en die zijn niet vrij van vooroordelen. Verschillende onderzoeken hebben aangetoond dat het vooral jongeren en kleurlingen zijn die door de operatoren in het oog worden gehouden. Wie uiterlijk van "de norm" afwijkt, wordt sneller geviseerd en het zijn dan ook die groepen die ook sneller beboet zullen worden wegens overtredingen.
    Ook vrouwen worden sneller geviseerd, maar dan om heel andere redenen. Bewakers (die zich het grootste deel van de tijd vervelen) gebruiken de camera's regelmatig om als voyeurs vrouwen te bespionneren.

  • Camerabewaking kost de gemeenschap veel geld.
    Aankoop, installatie, onderhoud, verouderde systemen vervangen, iemand om de beelden te bekijken, ... Bewakingscamera's kosten veel geld en nemen een serieuze hap uit het budget van steden en gemeenten. Die investeringen in bewakingscamera's gaan bovendien ten koste van sociale maatregelen die aan de oorzaken werken en wel een effect op langere termijn kunnen hebben. Zoals het vrijwaren van sociale rechten, laagdrempelige openbare diensten, buurtwerkingen en ruimtes voor jongeren, ...

  • Camerabewaking duwt de samenleving verder in de richting van meer repressie en controle en minder samenleving.
    Bewakingscamera's zijn tegelijk oorzaak en symptoom van een samenleving die steeds meer focust op controle en surveillance.
Lees zeker ook: Er zijn reeds verschillende onderzoeken uitgevoerd naar zin en onzin van camerabewaking. Het ene al wat wetenschappelijker dan het andere. Twee daarvan verdienen speciale aandacht.
  • Effects of Closed Circuit Television Surveillance on Crime - een meta-analyse van 44 studies die camerabewaking evalueerden. Het rapport deed in de Engelse pers nogal wat stof opwaaien omdat het er geen doekjes om wond dat camerabewaking nauwelijks effect heeft op de criminaliteit. [pdf - mei 2009]
  • No CCTV Interim Report - De Engelse actiegroep "No CCTV" schreef een rapport naar aanleiding van de installatie van bewakingscamera's in Cowley Road, Londen. Ze zetten daarin nog eens uitgebreid de onzin van camerabewaking in de verf. [pdf - november 2007]
  • Meer rapporten via de website van No CCTV.
Een paar groepen die zich verzetten tegen bewakingscamera's.
(meer links vind je via ons PGZ blog) Recente posts uit ons PGZ blog met tag camerabewaking.