Heel wat illegale praktijken met bewakingscamera’s

Gisteren wist De Tijd te melden dat het aantal aangiften van bewakingscamera’s de voorbije twee jaar bijna verdrievoudigd is. In januari 2010 was nog sprake van 6.552 aangiften, vandaag staat de teller op 18.041. Daarvan zijn 17.​763 aan­gif­ten be­stemd voor be­slo­ten plaat­sen, waar tien­tal­len ca­me­ra’s kun­nen staan, zoals in be­drij­ven en su­per­mark­ten. De res­te­ren­de 278 zijn voor ge­meen­ten, waar in meer­de­re stra­ten ca­me­ra’s kun­nen staan. En dan hebben we het nog maar alleen over het aantal wettelijk aangegeven camera’s. Het effectieve aantal bewakingscamera’s ligt dus nog wel een pak hoger.

Illegale praktijken

Ons verwondert het niets, de wildgroei aan camera’s is al langer dan vandaag aan de hand. Toch blijven het hallucinante cijfers. Zeker als je verderop in het artikel leest dat er volgens een analyse van de privacycommissie sprake is van “heel wat illegale praktijken”. Het gaat onder meer over werkgevers die de camera’s gebruiken om hun personeel in de gaten te houden. Maar het gaat evenzeer om politiediensten die bewust de wet overtreden bijvoorbeeld door zomaar in te loggen op de camerabewaking van bedrijven of particulieren of door camera’s te verbergen in uniformen, kepies of brillen.

Zieke boel

Het is met andere woorden een zootje. Er worden aan de lopende band bewakingscamera’s bijgeplaatst, terwijl het effect op de criminaliteit zo goed als nihil is. De camera’s die er staan, voldoen dan meestal wel aan de lettertjes van de wet maar worden vooral te onpas gebruikt. Politiediensten die geacht worden de wet te (laten) respecteren, lappen die wet ongestraft aan hun laars en worden er niet eens voor teruggefloten (en u mag hierbij gerust denken aan commissaris Paelinck van Politiezone West, laureaat van de Big Brother Awards). En dan hebben we het nog niet gehad over camera’s die alle invalswegen van een gemeente in het oog houden. Of over camera’s die aan allerhande databanken gekoppeld worden.

Zoiets kunnen we niet anders dan een zieke boel noemen. Want het enige echt waarneembare effect van die honderdduizenden camera’s is dat ze de samenleving steeds verder in repressieve richting duwen. En als er iets is waarvoor we ons hart moeten vasthouden, dan is het voor een dergelijke cocktail van repressie, technologie en overheids- en politiediensten die zich boven de wet verheven voelen. Daarmee teken je op termijn het doodvonnis voor de democratie.